- This event has passed.
Διάλεξη ΑΜΘ: «Επιδαπέδια ψηφιδωτά. Τεχνολογική εξέλιξη, διαστρωμάτωση & φυσικομηχανικά χαρακτηριστικά»
Το Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης και το Τμήμα Χημικών και Φυσικών Ερευνών και Αρχαιομετρίας της Δ/νσης Συλλογών και Εκθέσεων του ΑΜΘ, στο πλαίσιο της δράσης «Αρχαιο-μετρώντας τον Πολιτισμό», διοργανώνουν στις 14 Μαΐου 2026, διάλεξη με ομιλήτρια την Βασιλική Πάχτα, Δρ Αρχιτέκτονα Μηχανικό – Συντηρήτρια Αρχαιοτήτων του Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών ΑΠΘ, με τίτλο «Επιδαπέδια ψηφιδωτά. Τεχνολογική εξέλιξη, διαστρωμάτωση & φυσικομηχανικά χαρακτηριστικά».
Θα αναπτυχθούν θέματα όπως:
Κύριοι τύποι επιδαπέδιων ψηφιδωτών που εφαρμόστηκαν στην αρχαιότητα
Δομή – χαρακτηριστικά υποστρωμάτων
Χημική σύσταση και φυσικομηχανικές ιδιότητες στρώσεων
Κατηγοριοποίηση ψηφιδωτών βάσει υποστρώματος
Συμβολή της έρευνας στην προστασία – συντήρηση
Προσέλευση – Εγγραφές: από τις 11:30. Είσοδος ελεύθερη
Θα χορηγηθούν βεβαιώσεις παρακολούθησης
Περίληψη
Τα επιδαπέδια ψηφιδωτά, ως μέσο διακόσμησης κατασκευών και ανοιχτών χώρων, έχουν χρησιμοποιηθεί διαχρονικά από την προϊστορία έως σήμερα. Η εφαρμογή τους ξεκίνησε κατά τη 2η χιλ. π.Χ., ενώ η δομή και τα τεχνολογικά χαρακτηριστικά τους συστηματοποιήθηκαν στην Κλασική και Ελληνιστική περίοδο. Το υπόστρωμά των επιδαπέδιων ψηφιδωτών, διακρίνεται από διαδοχικές στρώσεις (statumen, rudus, nucleus, supra nucleus) και παίζει σημαντικό ρόλο στη δομή τους, ενισχύοντας την ανθεκτικότητά τους σε περιβαλλοντικούς παράγοντες και φορτίσεις. Τα κονιάματα του υποστρώματος, αποτελούν μία ειδική κατηγορία υλικού, που διακρίνεται από διαστρωματική δομή, ισχυρή πρόσφυση μεταξύ των στρώσεων, υψηλή συμπύκνωση και ποιότητα. Η συστηματική μελέτη τους, μέσω της ανάλυσης των φυσικο-μηχανικών και χημικών τους χαρακτηριστικών, είναι δυνατόν να οδηγήσει στην κατηγοριοποίηση των ψηφιδωτών και την ιστορική τους κατάταξη. Οι ιδιότητες και συμπεριφορά του υποστρώματος, που λειτουργεί επομένως ως πολυστρωματικό σύστημα, εξαρτάται από τις ιδιότητες και την αλληλεπίδραση μεταξύ των στρώσεων. Από τα πειραματικά δεδομένα, αποδεικνύεται ότι οι τεχνίτες της αρχαιότητας είχαν βαθιά γνώση των διαθέσιμων πρώτων υλών και της κατάλληλης αξιοποίησής τους, ώστε να παράγουν με συνέπεια, υψηλής ποιότητας επιδαπέδια ψηφιδωτά, τα οποία μέχρι σήμερα παρουσιάζουν εντυπωσιακή ανθεκτικότητα.