Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε στις 4 Μαρτίου τη νομοθετική της πρόταση για το Industrial Accelerator Act (IAA), μετά από αρκετές καθυστερήσεις. Το νομοθετικό αυτό πακέτο περνά πλέον στην κανονική ευρωπαϊκή νομοθετική διαδικασία, η οποία περιλαμβάνει διαπραγματεύσεις και έγκριση από το European Parliament και τα κράτη-μέλη στο Συμβούλιο.
Η πρωτοβουλία είχε ανακοινωθεί ήδη από πέρυσι, μέσα από τις στρατηγικές ανακοινώσεις Competitiveness Compass και Clean Industrial Deal. Βασικός στόχος του νέου νόμου είναι να ενισχύσει την ηγετική θέση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σε κρίσιμους τομείς και να επιταχύνει τις επενδύσεις για την απανθρακοποίηση της παραγωγής.
Για να γίνει αυτό, η πρόταση εισάγει κριτήρια «low–carbon» αλλά και «Made in EU» σε δημόσια χρηματοδοτικά προγράμματα και δημόσιες συμβάσεις. Τα μέτρα αυτά θα ισχύουν για διαδικασίες που θα ξεκινούν από το 2029 και μετά. Με την πολιτική αυτή η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να αυξήσει τη συμμετοχή της μεταποιητικής βιομηχανίας στο ΑΕΠ της ΕΕ από 14,3% σήμερα στο 20% έως το 2035.
Σημαντικό μέρος της πρότασης αφορά υλικά με υψηλή ενεργειακή ένταση που χρησιμοποιούνται ευρέως στον κατασκευαστικό κλάδο. Για ορισμένα από αυτά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει ελάχιστα ποσοστά προμήθειας υλικών χαμηλών εκπομπών άνθρακα στις δημόσιες συμβάσεις: 25% για τον χάλυβα, 5% για το σκυρόδεμα και 25% για το αλουμίνιο. Η λογική είναι να δημιουργηθεί σταθερή ζήτηση για υλικά με χαμηλότερο ανθρακικό αποτύπωμα, ώστε να ενθαρρυνθούν επενδύσεις σε πιο καθαρές παραγωγικές τεχνολογίες.
Παράλληλα, η πρόταση εισάγει και διάταξη «Made in EU» στις δημόσιες προμήθειες, σε μια περίοδο σημαντικών γεωπολιτικών αλλαγών. Εκτός από τις τεχνικές προδιαγραφές των προϊόντων, προβλέπεται και η δυνατότητα αποκλεισμού από δημόσιους διαγωνισμούς οικονομικών φορέων που ανήκουν ή ελέγχονται από τρίτες χώρες.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε επίσης ότι θα εξειδικεύσει την έννοια «Content equivalent to Union origin», μέσω αξιολογήσεων αμοιβαιότητας. Στόχος είναι να βρεθεί ισορροπία ανάμεσα στην πρόσβαση προϊόντων και εταιρειών από τρίτες χώρες στην ευρωπαϊκή αγορά και την αντίστοιχη πρόσβαση ευρωπαϊκών επιχειρήσεων σε αυτές τις αγορές.
Η FIEC (European Construction Industry Federation) χαιρέτισε την πρωτοβουλία. Μεταξύ άλλων, σημείωσε θετικά ότι η πρόταση κάνει σαφή αναφορά στην υφιστάμενη νομοθεσία για προϊόντα, όπως ο Construction Products Regulation (CPR), ενώ παρέχει και διευκρινίσεις για τα σήματα «low-carbon» χωρίς να τα συνδέει απαραίτητα με το ποσοστό ανακυκλωμένου περιεχομένου.
Το πλήρες δελτίο Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι διαθέσιμο εδώ: https://ec.europa.eu/commission/presscorner/home/en





