World Energy Council: Τα δίκτυα και οι εφοδιαστικές αλυσίδες στο επίκεντρο της ενεργειακής μετάβασης

21/07/2026

by Άρης Κτωρίδης

Διεθνείς σχέσεις, Ενέργεια, ενεργειακή ασφάλεια, Καθαρή Ενεργειακή Μετάβαση

Comments are off

Η επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης φέρνει στο προσκήνιο νέες προκλήσεις για τα ενεργειακά συστήματα παγκοσμίως. Σύμφωνα με αναλύσεις που παρουσιάζει το World Energy Council στο World Energy Exchange, η αυξανόμενη ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια, οι γεωπολιτικές εξελίξεις, οι πιέσεις στις εφοδιαστικές αλυσίδες και τα συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα καθιστούν ολοένα πιο απαιτητική την υλοποίηση των ενεργειακών πολιτικών.

Συγκριτική ανάλυση 14 εθνικών προφίλ του World Energy Council, που καλύπτουν χώρες της Ευρώπης, της Μέσης Ανατολής και του Κόλπου, της Ασίας-Ειρηνικού και της Λατινικής Αμερικής, καταγράφει ότι πολλές χώρες αντιμετωπίζουν παρόμοια εμπόδια. Η επέκταση των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας δυσκολεύεται να ακολουθήσει τον ρυθμό αύξησης της ζήτησης, οι διαδικασίες αδειοδότησης και ο συντονισμός μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων προκαλούν καθυστερήσεις, ενώ η εξάρτηση από διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό παράγοντα αβεβαιότητας.

Παρά τις δυσκολίες, η ανάλυση αναδεικνύει και παραδείγματα διαφορετικών προσεγγίσεων που παρουσιάζουν ενδιαφέρον. Η Σαουδική Αραβία προωθεί την ανάπτυξη ενεργειακών υποδομών μέσω κεντρικά συντονισμένης υλοποίησης μεγάλων έργων, ενώ η Ισλανδία έχει εστιάσει στην απλοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης και στη θεσμική αναδιοργάνωση. Στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η αυξανόμενη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας από εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης και κέντρα δεδομένων ενσωματώνεται πλέον στον εθνικό ενεργειακό σχεδιασμό. Αντίστοιχα, στο Hong Kong, China αξιοποιούνται δεδομένα, εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και ρυθμιστικοί μηχανισμοί για τον καλύτερο προγραμματισμό των επενδύσεων στα ηλεκτρικά δίκτυα. Στον Λίβανο, τέλος, η αποκεντρωμένη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά συμβάλλει στη βελτίωση της πρόσβασης στην ενέργεια και στη μείωση της εξάρτησης από τις γεννήτριες πετρελαίου, σε περιοχές όπου το κεντρικό δίκτυο παραμένει ανεπαρκές.

Η συγκριτική παρουσίαση των εθνικών προφίλ είναι διαθέσιμη στη διεύθυνση:
https://www.worldenergy.org/publications/energy-country-profiles

Το World Energy Council συνδέει τα παραπάνω ευρήματα με το γνωστό πλαίσιο του Energy Trilemma, το οποίο εξετάζει την ισορροπία μεταξύ ενεργειακής ασφάλειας, περιβαλλοντικής βιωσιμότητας και οικονομικής προσιτότητας. Όπως επισημαίνεται, η εξισορρόπηση αυτών των τριών παραμέτρων γίνεται ολοένα πιο δύσκολη καθώς οι χώρες καλούνται να επιταχύνουν την ενεργειακή μετάβαση χωρίς να δημιουργήσουν νέες εξαρτήσεις.

Αντίστοιχα συμπεράσματα προκύπτουν και από δύο πρόσφατες δημόσιες παρεμβάσεις που επικαλείται το World Energy Council. Σε άρθρο του Institute of Energy Economics, Japan (IEEJ), ο επικεφαλής οικονομολόγος Ken Koyama σημειώνει ότι η προσπάθεια απεξάρτησης της Ασίας από τα ορυκτά καύσιμα μπορεί να συνοδευτεί από αυξημένη εξάρτηση από κρίσιμες αλυσίδες εφοδιασμού καθαρών τεχνολογιών, στις οποίες η Κίνα διαδραματίζει κυρίαρχο ρόλο. Η ενεργειακή μετάβαση, επισημαίνει, δεν θα πρέπει να οδηγεί απλώς στην αντικατάσταση μιας στρατηγικής εξάρτησης από μια άλλη.

Από διαφορετική αφετηρία, άρθρο που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ThisDay αναφέρει ότι οι επιτυχημένες ενεργειακές μεταβάσεις απαιτούν σταδιακή εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων, ώστε να διασφαλίζονται η οικονομική σταθερότητα και η κοινωνική συνοχή. Ως χαρακτηριστικά παραδείγματα αναφέρονται οι επενδύσεις της Νιγηρίας σε εγκαταστάσεις LNG, η αναβάθμιση διυλιστηρίων και η ανάπτυξη νέων ενεργειακών υποδομών.

Ένα ακόμη στοιχείο που, σύμφωνα με το World Energy Council, επηρεάζει την επιτυχία της ενεργειακής μετάβασης είναι η εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς. Τα αποτελέσματα του 2026 Edelman Trust Barometer δείχνουν ότι η υποχώρηση της θεσμικής εμπιστοσύνης και η διεύρυνση του χάσματος μεταξύ κοινωνικών ομάδων δυσχεραίνουν την εφαρμογή πολιτικών που απαιτούν ευρεία κοινωνική αποδοχή.

Στο πλαίσιο αυτό, το World Energy Council εκτιμά ότι ζητήματα όπως η κοινωνική αποδοχή των ενεργειακών έργων, η ισότιμη πρόσβαση στην ενέργεια και η οικονομική προσιτότητα δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με τεχνικές ή οικονομικές παρεμβάσεις, αλλά προϋποθέτουν και ισχυρούς θεσμούς που εμπνέουν εμπιστοσύνη στους πολίτες.